Meer dan een eeuw lang is op Nieuw Hembrug munitie gemaakt, in het diepste geheim, in zwaar beveiligde gebouwen die over het hele terrein verspreid staan. Het terrein – toen nog bekend als het Hembrugterrein – vormde letterlijk en figuurlijk het hart van de stelling van Amsterdam. Bij eventuele vijandelijke belegering kon de stelling dus in eigen munitieproductie voorzien.

Einde munitieproductie
Langzamerhand werd het steeds minder belangrijk voor Nederland om eigen munitie te produceren. In het jaar 2000 verliet Defensie het terrein en in 2003 sloot ook munitieproducent Eurometaal zijn deuren.

Mysterieus en avontuurlijk
Nog altijd ademt Nieuw Hembrug een mysterieuze en avontuurlijke sfeer. Ook al staan de gebouwen, waar ooit duizenden mensen werkten, nu leeg en raken ze steeds verder in verval.

Een terrein met geschiedenis

Op de plaats waar de Zaan in het IJ stroomde lag buitendijks het eiland De Hem. Halverwege de negentiende eeuw werd het Noordzeekanaal gegraven, vlak langs de Hem. Het eiland kreeg daardoor een bijzondere strategische waarde, nog versterkt door de aanleg van de spoorlijn die Amsterdam verbond met het noorden. De spoorbrug over het Noordzeekanaal kwam op de Hem te liggen. Sinds die tijd heet het eiland Hembrug.

Eind negentiende eeuw werd de Stelling van Amsterdam aangelegd, een kring van bolwerken en inundaties die de stad moesten beschermen tegen een aanval over land. Het Hembrugterrein lag precies in het hart daarvan, langs een spoorlijn, en aan diep vaarwater. Een ideale locatie voor een bevoorradingscentrum, dat de verdedigingstroepen moest voorzien van wapens en munitie. De Artillerie Inrichtingen van het Rijk werden stukje bij beetje uit Delft verplaatst naar het Hembrugterrein. De Stelling van Amsterdam is overigens nooit in werking gesteld, en werd uiteindelijk ingehaald door de voortschrijdende militaire mogelijkheden. De productie van munitie bleef.

Wie nu rondwandelt over het verlaten terrein kan zich niet meer goed voorstellen hoeveel mensen hier ooit werkten. Dit was Defensieterrein waar munitie werd gefabriceerd, wapens werden getest en explosief materiaal werd opgeslagen. De fabrieken groeiden uit tot een groot complex, waar tijdens de Eerste Wereldoorlog niet minder dan 8500 personeelsleden werkten. Daarna begon een lange periode van gestage neergang. In het begin van de jaren vijftig werkten er nog 1500 mensen. In 2002 werd de productie op Hembrug gestaakt, vanaf 2003 lag het terrein er verlaten bij.